Natuur & Milieu

In het expertisegebied Agromilieu worden de wettelijke onderzoekstaken uitgevoerd binnen het domein van de Directie Plantaardige Agroketens en Voedselkwaliteit (PAV) van het Ministerie van LVVN. Deze directie is medeverantwoordelijk voor het nationaal en internationaal beleid voor de agrarische keten. 
WOT-NM ondersteunt de wettelijke onderzoekstaken op het gebied van:

• Advisering mestbeleid.
  WOT-NM verzorgt adviezen via de Commissie van Deskundigen Meststoffenwet (CDM), actualisatie van de grondsoortenkaart bij het uitvoeringsbesluit Meststoffenwet en de borging van mestlaboratoria.
• Modelinstrumentarium Toelating gewasbeschermingsmiddelen en biociden.
  Het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb) heeft een modelinstrumentarium nodig om de toelating van gewasbeschermingsmiddelen te kunnen beoordelen. WOT-NM ontwikkelt en onderhoudt deze modellen.
• Emissieregistratie. 
  Nederland is verplicht om emissiecijfers en bijbehorende rapportages te leveren ten behoeve van vele internationale verplichtingen zoals UNFCCC (VN-klimaatverdrag), het Akkoord van Parijs en diverse EU wetten. Binnen de WOT wordt ondersteuning geboden aan de Taakgroep landbouwemissies, Taakgroep LULUCF, Taakgroep MEWAT en Taakgroep Ruimtelijke verdeling. 

De directie Natuur van het DG Natuur en Visserij (DGNV) van het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselkwaliteit en Natuur (LVVN) is verantwoordelijk voor de implementatie van internationale wetten en verdragen om de biodiversiteit in het Koninkrijk der Nederlanden (dus inclusief de Cariben) te behouden en te herstellen. Dit betreft (binnen het expertisegebied Informatievoorziening Natuur) de volgende internationale wetten en verdragen:

• Internationale verdragen: Verdrag inzake Biologische Diversiteit, Ramsar, Convention on Migrating Species (CMS), Carthagena-verdrag.
• Europese richtlijnen: de Vogel- en de Habitatrichtlijn, waaronder ook het Natura 2000-netwerk.
• Het Trilaterale Assessment and Monitoring Program (TMAP) in het kader van de Trilaterale Waddenzee Overeenkomst (TWO).
• Verdragen en afspraken over de bescherming van zeezoogdieren: Seals Agreement, Bruinvisbeschermingsplan, International Whaling Commission (IWC) en Ascobans.
• Verdrag inzake Antarctica (CCAMLR).
• Verdragen en afspraken over bescherming van bossen: Ministerial Conference on the Protection of Forests in Europe, Nationale Bossenstrategie en in relatie daarmee het

De overheid dient verantwoording af te leggen over hoe men internationale beleidsdoelen voor het behoud en herstel van biodiversiteit realiseert. Deze verantwoording vindt plaats via verplichte rapportages. Het WOT-thema Informatievoorziening Natuur (WOT-IN) ondersteunt het ministerie van LVVN bij het rapporteren en neemt ook deel aan internationale wetenschappelijke conferenties namens LVVN. Verder wordt er binnen het thema WOT-IN ook onderzoek uitgevoerd en vindt monitoring plaats.

WOT Informatievoorziening Natuur heeft een eigen webportaal dat toegang biedt tot informatie die relevant is voor deze verantwoording.

Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) brengt periodieke evaluaties van het natuurbeleid uit. Vanuit het expertisegebied Periodieke Evaluatie Natuurbeleid levert WOT-NM de kennis over bos, natuur en landbouw aan voor deze evaluaties.

Dit expertisegebied omvat wettelijke taken die WUR uitvoert in opdracht van het ministerie van LVVN voor het PBL. Het PBL rapporteert over de toestand van de natuur en de voortgang van het natuurbeleid. Tweejaarlijks brengt PBL onder andere een Balans van leefomgeving uit. Met deze rapportages voorziet PBL de overheid van de juiste informatie over de beleidsuitvoering, de voortgang en nieuwe ontwikkelingen in bos, natuur en landschap in relatie tot o.a. landbouw, klimaat, circulaire economie en stedelijke ontwikkeling. 

Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) brengt periodieke integrale (Natuur)verkenningen uit. Vanuit het expertisegebied Periodieke Verkenning Natuurbeleid levert WOT-NM de kennis over bos, natuur en landbouw aan voor deze evaluaties.

Het Expertisegebied Periodieke verkenning van het natuurbeleid omvat wettelijke taken die WUR uitvoert in opdracht van het ministerie van LVVN voor het PBL. Het PBL brengt regelmatig een integrale (Natuur)verkenning uit, met als doel de strategische discussies rond het natuurbeleid te voeden. In deze integrale rapportage komt niet alleen de toestand van de natuur aan bod, maar ook het context-specifieke ‘belang van de natuur’ in andere sectoren, zodat een natuurinclusieve samenleving vorm kan krijgen.

Het Netwerk Ecologische Monitoring (NEM) bestaat uit 17 meetprogramma's die uit 45 verschillende meetnetten bestaan. Deze meetnetten zijn gericht op het systematisch verzamelen van natuurgegevens, zodat de trends in verspreiding en abundantie van flora en fauna kunnen worden berekend. De meetnetten worden uitgevoerd door landelijke soortenorganisaties, Sovon en de provincies. Zij stellen de informatie publiekelijk beschikbaar door onder andere de data in de NDFF te zetten. Er zijn zo’n 16.500 vrijwilligers betrokken bij het veldwerk voor deze meetnetten.

Het expertisegebied Netwerk Ecologische Monitoring binnen de WOT-NM, richt zich op de algemene coördinatie van deze meetnetten. Het CBS gebruikt de verzamelde gegevens uit het NEM om trends te berekenen. Deze trends worden onder ander gebruikt door het PBL voor natuurverkenningen en Balans van de Leefomgeving en door expertisegebied WOT Informatievoorziening Natuur voor de verplichte rapportages op grond van nationale en internationale verdragen en EU-richtlijnen.

Het Nederlandse grondgebied wordt intensief gebruikt voor woningbouw en bedrijven, land- en tuinbouw, natuur, recreatie, winning van energie, delfstoffen en drinkwater, wateropvang en infrastructuur. Hoe geschikt gebieden zijn voor deze activiteiten is afhankelijk van de toestand van bodem en ondergrond.

Voor onderbouwde beleidskeuzes over het gebruik van bodem en ondergrond heeft de overheid goede gegevens en modellen nodig. De Wet basisregistratie ondergrond is ingevoerd om gegevens en modellen over bodem en ondergrond van Nederland aan iedereen beschikbaar te stellen. Dat gebeurt in de Basisregistratie Ondergrond (BRO). Het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO) is verantwoordelijk voor de inrichting en het beheer van de basisregistratie. TNO beheert de basisregistratie in opdracht van het ministerie van VRO. Het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselkwaliteit en Natuur (LVVN) is bronhouder van bodemkundige gegevens en modellen die in de BRO zijn opgenomen. Dit zijn naast de bodemkundige data (BHR-P en SFR), zoals de bodemfysische gegevens, de modellen Bodemkaart (SGM), Geomorfologische Kaart (GMM) en het model Grondwaterspiegeldiepte (WDM).

Het expertisegebied Bodem en Landgebruik zorgt voor het actualiseren, beheren en beschikbaar stellen van actuele gegevens over bodem, terreinvormen, grondwaterspiegeldiepte en landgebruik in Nederland. Daarnaast levert dit thema producten die worden gebruikt voor de uitvoering van andere Wettelijke Onderzoekstaken en ter ondersteuning van het beleid van LVVN.